RVS vs granieten spoelbak: welk materiaal past bij jouw keuken?

Twee materialen, twee karakters

Een spoelbak gaat jaren mee en wordt dagelijks gebruikt, dus het materiaal bepaalt hoe hij er over tien jaar uitziet. De twee meest gekozen materialen zijn roestvast staal en granietcomposiet. Daarnaast bestaan keramische spoelbakken en andere composieten, maar die laten we hier buiten beschouwing.

RVS is de klassieke keuze. Franke beschrijft roestvrijstaal als glanzend en met een hoge kras-, slag- en corrosiebestendigheid. Het materiaal is niet-poreus, dus vet en vuil trekken er niet in.

Een granieten spoelbak is in werkelijkheid een composiet: fijngemalen graniet of kwarts gebonden met hars. Franke noemt voor zijn Fragranite een aandeel van ongeveer 80 procent graniet en schrijft dat het materiaal nagenoeg ongevoelig is voor krassen, stoten en vlekken. Blanco verkoopt vergelijkbare composieten onder de namen SILGRANIT en VELGRANIT.

Krassen en slijtage

Alle rvs-spoelbakken krijgen na verloop van tijd fijne krasjes. Bij geborsteld rvs vallen die minder op dan bij glanzend rvs, en na een tijd ontstaat een gelijkmatig gebruikspatina. Veel mensen vinden dat juist mooi, anderen storen zich eraan.

Granietcomposiet heeft een mat, hard oppervlak waarop krassen minder zichtbaar zijn. Wel kunnen metalen pannen of bestek grijze strepen achterlaten op lichte kleuren. Die zijn meestal met een geschikte reiniger te verwijderen.

Vlekken en kalk

Op rvs zie je vooral watervlekken en vingerafdrukken. Dat is snel opgelost met een doek, maar wie een smetteloze bak wil, moet regelmatig afnemen.

Bij graniet hangt het sterk af van de kleur. Lichte tinten verbergen kalk goed maar laten soms verkleuring door koffie, thee of rode biet zien als die lang blijven staan. Donkere tinten zoals zwart en antraciet laten juist witte kalkranden zien, vooral in gebieden met hard water. Droog de bak na gebruik af en ontkalk regelmatig; dan blijft het oppervlak egaal. Wil je weten hoe hard het water bij jou is, kijk dan naar de waterhardheid in je regio.

Geluid en gevoel

Een rvs-bak kan galmen bij stromend water of vallend bestek. Goede modellen hebben daarom een geluiddempende laag aan de onderzijde. Granietcomposiet is van zichzelf massiever en daardoor stiller. Het voelt ook warmer aan, zoals Franke het omschrijft. Dat maakt vooral verschil in open keukens, waar geluid de woonkamer in gaat.

Uitstraling en kleur

RVS past bij vrijwel elke keuken, van klassiek tot industrieel, en combineert eenvoudig met rvs-apparatuur en een kraan in chroom of rvs. Er zijn ook rvs-bakken met gekleurde of gecoate afwerkingen, zoals goud- of zwarttinten.

Granietcomposiet is er in een breed kleurpalet. Je kunt de bak afstemmen op het werkblad, zodat hij er bijna in opgaat, of juist contrast kiezen. Zwarte en antraciet bakken zijn populair in combinatie met een mat zwarte kraan; houd dan wel rekening met het eerder genoemde kalkonderhoud.

Montage: opbouw, onderbouw en vlakbouw

Beide materialen zijn verkrijgbaar als opbouw-spoelbak, onderbouw-spoelbak en vlakbouwmodel. De keuze hangt vooral af van het werkblad. Onder een stenen of composiet werkblad kies je vaak een onderbouwbak, zodat je kruimels direct de bak in veegt. Op een laminaat werkblad is een opbouwbak de standaard, omdat de zaagrand anders vocht kan opnemen.

Granieten bakken zijn vaak dikker en zwaarder dan rvs. Bij onderbouw of vlakbouw moet de montage daarop worden afgestemd. Volg de inbouwmaten van de fabrikant en laat de uitsparing bij voorkeur door de werkbladleverancier maken.

Levensduur en duurzaamheid

Beide materialen gaan bij normaal gebruik lang mee. RVS heeft als voordeel dat het aan het einde van de levensduur goed te recyclen is als metaal. Een rvs-bak die er na jaren gebruikt uitziet, kun je bovendien vaak met een speciale reiniger weer egaal krijgen. Composiet is lastiger te recyclen, omdat het een mengsel is van steen en hars. Daar staat tegenover dat een goede granieten bak lang zijn kleur en structuur houdt als je hem goed onderhoudt.

Belangrijker dan het materiaal is vaak de kwaliteit: de dikte van het staal, de afwerking van de randen, de kwaliteit van de afvoer en de sifon eronder. Kies een merk waarvan onderdelen zoals de afvoerplug en overloop later nog verkrijgbaar zijn.

Afstemmen op kraan en werkblad

Bij een granieten bak in een donkere tint kiezen veel mensen een kraan in dezelfde kleur, terwijl rvs goed samengaat met kranen in rvs of chroom. Let bij een vlakbouwbak op een kraan met voldoende uitloophoogte en -lengte, zodat het water midden in de bak valt.

Prijs

De prijs van een spoelbak hangt meer af van formaat, aantal bakken, montagewijze en merk dan van het materiaal alleen. Eenvoudige rvs-opbouwbakken zijn het voordeligst. Onderbouw- en vlakbouwbakken, en grote granieten bakken in bijzondere kleuren, liggen hoger. Reken bij onderbouw en vlakbouw ook de bewerking van het werkblad mee.

Onderhoud in het kort

• RVS: afnemen met een zachte doek en een mild middel; schuur niet met staalwol, want dat laat krassen en roestvlekjes van het staalwol achter.
• Graniet: na gebruik afspoelen en droogmaken, regelmatig ontkalken met een geschikt middel, en geen agressieve schoonmaakmiddelen gebruiken.

Meer tips staan in de gids sanitair onderhouden en ontkalken.

Zo kies je

• Intensief koken, veel grote pannen: rvs.
• Kleur of een warme uitstraling: granietcomposiet.
• Open keuken waar geluid telt: granietcomposiet of rvs met goede geluidsdemping.
• Hard water en weinig zin in afdrogen: rvs of een lichte granietkleur.

Lees verder in de gids spoelbak kiezen.