Keramische schijf
Ook wel: keramisch bovendeel, kwartslag bovendeel
Twee tegen elkaar draaiende, uiterst gladde keramische plaatjes die in een kraan de waterdoorlaat openen en sluiten.
Moderne kranen sluiten af met twee keramische schijven, meestal van aluminiumoxide. De ene schijf ligt vast, de andere draait mee met de greep. Liggen de openingen tegenover elkaar, dan stroomt er water; zijn ze verdraaid, dan is de doorlaat dicht. Omdat de schijven extreem vlak zijn geslepen, sluiten ze zonder rubber af.
In tweegreepskranen zitten keramische bovendelen die met een kwartslag of halve slag open gaan. In eengreepsmengkranen zitten de schijven in een cartridge die tegelijk de menging regelt. Keramische schijven slijten nauwelijks en gaan doorgaans vele jaren mee.
Druppelt een kraan met keramische schijven, dan is meestal een korrel zand of kalk tussen de schijven gekomen of is de o-ring versleten. Vervang dan het complete bovendeel of de cartridge; let op de spiegeltanding (het aantal tandjes op de as) en de draadmaat, zodat de greep weer past.
Gerelateerde begrippen
Cartridge
Vervangbaar binnenwerk van een eengreepsmengkraan dat menging en hoeveelheid regelt.
Tweegreepskraan
Mengkraan met twee aparte grepen: één voor koud en één voor warm water.
Eengreepsmengkraan
Mengkraan waarbij één hendel zowel de temperatuur (links-rechts) als de hoeveelheid water (op-neer) regelt.
Mengkraan
Kraan die koud en warm water mengt tot één uitstroom met de gewenste temperatuur.
Waterhardheid
De hoeveelheid opgeloste kalk (calcium en magnesium) in water, in Nederland meestal uitgedrukt in Duitse hardheidsgraden (°dH).